Ακολουθήστε με στο Facebook

Ο Πλάτωνας στην Πολιτεία γράφει ότι ο ήλιος δεν είναι ούτε η όραση ούτε το όργανο της όρασης, το μάτι δηλαδή (Βιβλίο ΣΤ 508a). Είναι, τρόπον τινά, η αιτία τής δυνατότητας ύπαρξης όρασης, καθόσον είναι παραγωγός φωτός, δυνατότητα η οποία ‘επιστρέφει’ στον Ήλιο αφού ο ίδιος μπορεί να ‘ιδωθεί’ από κάθε ον που διαθέτει όργανα όρασης. Με τον ίδιο τρόπο, οι ευρέως αποδεκτές κοσμοθεωρίες και ιδεολογίες, ενώ δημιουργούν με το καταστάλαγμα των αξιωμάτων τους τις προϋποθέσεις κοινωνικής μετοχής των ανθρώπων στον τρόπο με τον οποίο οργανώνονται, λειτουργούν και διοικούνται οι πολιτείες τους, οι ίδιες δεν αποτελούν πολιτικές οντότητες αλλά παροχή δυνατότητας παραγωγής πολιτικής. Όπως λοιπόν η όραση του ήλιου δεν είναι ήλιος έτσι και η πολιτική δεν είναι κατ’ ανάγκη ιδεολογία. Είναι όμως η πολιτική, ή θα όφειλε να είναι, τρόπος ουσιαστικής γνώσης της ιδεολογίας σε επίπεδο βαθύ και οντολογικό. Η θεωρητική, η βιωματική αλλά και η εμπειρική γνώση άλλωστε της ιδεολογίας είναι αυτή που δίνει τη δυνατότητα δομικά επαρκούς πολιτικής «όρασης», ενδεχομένως και πολιτικής επάρκειας.

Στη σύγχρονη πολιτική πραγματικότητα, η ορθότητα και η νομιμοποίηση αν και είναι δύο έννοιες που κυριαρχούν, καθορίζουν και επηρεάζουν τόσο την πολιτική πρακτική όσο και τους ίδιους τους πολιτικούς, δεν είναι πάντοτε κινούμενες στην ίδια φορά! Η ιστορία έχει αποδείξει ότι το κριτήριο -εργαλειακής συνήθως- χρήσης καθεμίας από αυτές είναι πάντοτε ωφελιμοθηρικό και βρίσκεται σε άμεση και αδιάρρηκτη εξάρτηση από το επιχείρημα που ο πολιτικός επιθυμεί να επικοινωνήσει στους πολίτες. Έσχατο παράδειγμα νομιμοποίησης αποτελεί η ρητορική ότι ο νέος αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης αναδείχτηκε μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες την ίδια στιγμή που η αντίπαλη ρητορική προτάσσει το επιχείρημα ότι ο νέος αρχηγός δεν σέβεται τις δημοκρατικές καταστατικές αρχές του κόμματος του οποίου ηγείται, άρα πάσχει ως προς την πολιτική ορθότητα. Η συγκεκριμένη περίπτωση, για τον αποστασιοποιημένο παρατηρητή, θα μπορούσε ενδεχομένως να ιδωθεί υπό την εξής οπτική, η οποία βεβαίως βαραίνει τον επικεφαλής διότι πάντοτε εκ της θέσης προκύπτει και η ευθύνη: Ο άκρατος υποκειμενισμός από τη μια και η ένδεια στοιχειώδους πολιτικής εμπειρικής γνώσης από την άλλη, δημιούργησε διαρρηκτικές πολιτικές τάσεις στο κόμμα της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, αδιαφορώντας για το ιδεολογικό υπόβαθρο της Αριστεράς το οποίο πρεσβεύει και στο οποίο, θεωρητικά τουλάχιστον, το συλλογικό υπερτερεί του ατομικού και του «εγώ». Το αισθητήριο όργανο πολιτικής στο ΣΥΡΙΖΑ του τελευταίου χρονικού διαστήματος δεν είναι το πολιτικό ‘μάτι’ που ορά σύμφωνα με το ιδεολογικό φως των αξιωμάτων του αλλά το πολιτικό… ξεμάτιασμα! Εύλογα λοιπόν προκύπτει το στοιχειώδες ερώτημα: Αυτοί που έφυγαν από το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ή αυτοί που έμειναν είναι εκείνοι που σέβονται το ιδεολογικό υπόβαθρο της αριστερής πολιτικής τους ταυτότητας; Οι δεύτεροι, εμφατικά θα υπερασπιστούν τη θετική απάντηση, είναι όμως έτσι; Ο Καζαντζάκης εύστοχα επισήμανε ότι το μπόι του ανθρώπου που κουβαλάει μια ιδέα δίνει μπόι και στην ίδια την ιδέα. Για την Αριστερά, που ιστορικά ως ιδεολογία έχει βάναυσα κακοποιηθεί, δεν αρκούν πτερόεντα λόγια για να πιστοποιηθεί ότι κάποιος είναι αρκούντος ικανός για να την κουβαλήσει, ως ζώσα και καθημερινώς δρώσα ιδέα, μέσα του. Χρειάζεται ικανό ανάστημα, πολιτικό και ιδεολογικό, το οποίο ούτε εκβιάζεται ούτε επιβάλλεται ετσιθελικά. Υπάρχει όμως εν προκειμένω;

Δεν είναι απίθανο, έτσι όπως έχουν εξελιχθεί εσχάτως τα πολιτικά πράγματα στην Αξιωματική Αντιπολίτευση -και παραφράζοντας τον Βίτγκενσταϊν-, το νόημα του ΣΥΡΙΖΑ να βρίσκεται πια έξω από τον ΣΥΡΙΖΑ!

Από το άρθρο

Ο Καζαντζάκης εύστοχα επισήμανε ότι το μπόι του ανθρώπου που κουβαλάει μια ιδέα δίνει μπόι και στην ίδια την ιδέα. Για την Αριστερά, που ιστορικά ως ιδεολογία έχει βάναυσα κακοποιηθεί, δεν αρκούν πτερόεντα λόγια για να πιστοποιηθεί ότι κάποιος είναι αρκούντος ικανός για να την κουβαλήσει, ως ζώσα και καθημερινώς δρώσα ιδέα, μέσα του. Χρειάζεται ικανό ανάστημα, πολιτικό και ιδεολογικό, το οποίο ούτε εκβιάζεται ούτε επιβάλλεται ετσιθελικά. Υπάρχει όμως εν προκειμένω;

Διαβάστε κι αυτά

Αρθρογραφία
ΠαρΕΛ.Α.Σ.η ιδεών σε ανακυκλωμένη συσκευασία!
ΠαρΕΛ.Α.Σ.η ιδεών σε ανακυκλωμένη συσκευασία!

ΠαρΕΛ.Α.Σ.η ιδεών σε ανακυκλωμένη συσκευασία!

Υπάρχει μια παλιά ερώτηση στην πολιτική φιλοσοφία, η οποία στη συγκεκριμένη περίπτωση ενδεχομένως να πρέπει να απαντηθεί με χειρουργική αντικειμενικότητα για να κατανοήσουμε πλήρως το εγχείρημα ΕΛ.Α.Σ. Πότε ένας άνθρωπος υπηρετεί την πόλη και πότε η πόλη υπηρετεί αυτόν; Αν κάποιος αποχωρεί από την πολιτική ήρεμος και γαλήνιος, τότε προφανώς έχει υπηρετήσει την πόλη, αν όμως επιστρέφει στην πολιτική ξανά και ξανά χωρίς σταματημό, τότε μάλλον έχει συμβεί το αντίθετο!

Αρθρογραφία
Η ψευδαίσθηση της ‘Ελπίδας’
Η ψευδαίσθηση της ‘Ελπίδας’

Η ψευδαίσθηση της ‘Ελπίδας’

Ο πολιτισμός μας δεν ξεκίνησε ποτέ από στόχους αλλά από ερωτήματα. Τι είναι δίκαιο; Τι είναι καλό; Τι είναι κοινωνία; Τι είναι Δημοκρατία; Κανένα από τα ερωτήματα αυτά δεν τίθεται στο κείμενο της Ιδρυτικής Διακήρυξης. Η χώρα μας δεν υποφέρει από έλλειψη καλών προθέσεων, υποφέρει από έλλειψη ορθολογικής σκέψης με ανθρωποκεντρικό πολιτικό προσανατολισμό.

Αρθρογραφία
Μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να γράψει ποίηση;
Μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να γράψει ποίηση;

Μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να γράψει ποίηση;

Η ΤΝ μπορεί να συνθέσει έναν στίχο που «μοιάζει» με ποίηση, αλλά από τον στίχο αυτό απουσιάζει το κίνητρο για τη δημιουργία του. Δεν υπάρχει μέσα του μια εμπειρία που ζητά να εκφραστεί, δεν υπάρχει αγωνία, δεν υπάρχει εκείνη η φλόγα που καίει τον άνθρωπο που ζητά λύτρωση μέσα από την έκφραση, που αγωνιωδώς αναζητά να επουλώσει την πληγή καλύπτοντάς την επιμελώς με τις μοναδικές εκείνες λέξεις που ταιριάζουν απόλυτα στην ψυχή του, όπως ταιριάζει το γάντι στο χέρι του.

Αρθρογραφία
Όταν ένα παιδί φωτίζει ένα σχολείο
Όταν ένα παιδί φωτίζει ένα σχολείο

Όταν ένα παιδί φωτίζει ένα σχολείο

Είναι πράγματι αξιοθαύμαστο πώς ένα μικρό παιδί, σε μια μικρή πόλη όπως η Λαμία, κατάφερε να ξεχωρίσει όχι επειδή το επιδίωξε, αλλά επειδή απλώς ήταν ο εαυτός του. Η τέχνη του μας καλεί να ξανασκεφτούμε τι σημαίνει ζωγραφική και, ίσως, τι σημαίνει να βλέπουμε τον κόσμο με καθαρό βλέμμα, χωρίς φόβο, χωρίς βιασύνη, με εκείνη τη γαλήνια επιμονή που έχουν μόνο οι δημιουργοί όπως ο Παύλος… Γιατί δεν φώτισε μόνο το σχολείο του, φώτισε ολόκληρη την κοινωνία μας!

Αρθρογραφία
Η Δημοκρατία ανάμεσα στις κάλπες
Η Δημοκρατία ανάμεσα στις κάλπες

Η Δημοκρατία ανάμεσα στις κάλπες

Η Δημοκρατία δεν είναι ο χρόνος της κάλπης, είναι ο αργός κι επίπονος χρόνος ανάμεσα στις κάλπες. Η ενηλικίωση της Δημοκρατίας στη χώρα μας ενδεχομένως να αρχίσει να γίνεται πραγματικότητα όταν ο πολίτης συνειδητοποιήσει ότι ο τόπος πρέπει να πάψει να ζει με τετραετή ημερομηνία λήξης και η πολιτική να πάψει να μετρά τον χρόνο με το άγχος των επόμενων εκλογών.

Αρθρογραφία
Πράσινη μετάβαση και ενεργειακή φτώχεια
Πράσινη μετάβαση και ενεργειακή φτώχεια

Πράσινη μετάβαση και ενεργειακή φτώχεια

Η πρόσβαση στην ενέργεια είναι δημοκρατικά εγκληματικό να εξαρτάται από την αγοραστική δύναμη, η ενέργεια δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται πια ως ένα εμπόρευμα όπως τα υπόλοιπα εμπορεύματα σε ένα πολυκατάστημα αλλά ως όρος ελευθερίας, όπως ο ανεμπόδιστος λόγος, η ισότητα, η ισονομία, το κράτος δικαίου. Δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως προνόμιο αλλά ως θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα, όπως το νερό κι ο αέρας τα οποία δεν μπορεί κανείς να τα αφήσει στο έλεος των αδίστακτων αγορών.