Ακολουθήστε με στο Facebook

19.11.2022

Εκπαιδευτική εργαλειοποίηση

Αρθρογραφία

Η σημαντικότερη κοινωνική αναγκαιότητα που επιτελεί, ή οφείλει να επιτελεί το σχολείο, είναι να απονείμει την ιδιότητα του πολίτη σε κάθε μαθητή ανεξαιρέτως και αδιαλείπτως. Πολίτης, σύμφωνα με τον ορισμό[1] του Αριστοτέλη, είναι αυτός που είναι ικανός να άρχει και να κρίνει. Ο εξαιρετικά λακωνικός στον ορισμό του ‘αριστοτελικός’ πολίτης, φανερώνει ταυτόχρονα και την ουσία της ίδιας της πόλης, η οποία ως μια συμβιωτική κοινότητα, ειδικά δε σε μια δημοκρατική κοινωνία, προϋποθέτει αφενός άσκηση εξουσίας και αφετέρου καθολική και αναντίρρητη αποδοχή δικαστικού ελέγχου. Για να επιτευχθεί δε η εναργής λειτουργία τόσο της εξουσίας όσο και του ελέγχου κυβερνώντων και κυβερνώμενων, είναι αναγκαία και απαραίτητη προϋπόθεση η ύπαρξη μιας αντικειμενικής νομοθετικής αρχής δια της οποίας παράγονται οι νόμοι, οι οποίοι, ως πράξεις κανονιστικού περιεχομένου, δεσμεύουν αυτονόητα και καθολικά το σύνολο των πολιτών του κράτους με τη συνεχή και αδιάκοπη ισχύ τους.

Το εκπαιδευτικό σύστημα είναι υπεύθυνο για την καλλιέργεια ενεργού πολιτοσύνης στο μαθητή, ο οποίος, ως πολιτικό υποκείμενο, πρέπει μεθοδολογικά να κατανοήσει το πολυσύνθετο νόημα της Δημοκρατίας. Ταυτόχρονα, σε επίπεδο πολιτικής θεωρίας και φιλοσοφίας και πάντοτε σε συνάρτηση με το ηλικιακό και γνωστικό επίπεδο του μαθητή, είναι απαραίτητο να καλλιεργηθεί στη συνείδησή του η σημαντικότητα των θεμελιωδών αξιών που προσφέρει κάθε δίκαιη, ελεύθερη και αειφορικά βιώσιμη κοινωνία στον ίδιο τόσο ως λειτουργικό προαπαιτούμενο για την ανάπτυξη της προσωπικότητάς του όσο και ως δομική αναγκαιότητα κοινωνικής συμβίωσης. Το αξιακό σύστημα στη Δημοκρατία δεν περιορίζεται βεβαίως μόνο στη δικαιοσύνη, στην ισότητα, στην ισονομία, στο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της διαφορετικότητας. Είναι ένα διαρκώς εξελισσόμενο σύνολο χαρακτηριστικών, το οποίο ακριβώς επειδή στηρίζεται στην ευελιξία του διαλόγου και του ελεύθερου λόγου που εξασφαλίζει η ίδια η Δημοκρατία, προσαρμόζεται στην εκάστοτε εποχή και μετασχηματίζεται ανάλογα με τις ανάγκες της κοινωνίας, πάντοτε στη βάση του ορθολογισμού και της αποτελεσματικότητας. Είναι δηλαδή αυτονόητη λειτουργία τόσο για τη Δημοκρατία η υιοθέτηση νέων αξιακών κανόνων εφόσον αυτοί υπηρετούν το κοινό καλό όσο και για την εκπαίδευση να παρακολουθεί και να ενσωματώνει στα διδακτικά της ιδανικά τις νέες αυτές αξίες.

Στις φιλελεύθερες δημοκρατικές κοινωνίες, οι οποίες χαρακτηρίζονται έντονα από την επικράτηση του ατομισμού ως επικρατούσα κοινωνική θεωρία, η συμμετοχή των πολιτών στις κοινές υποθέσεις δεν είναι ούτε αυτονόητη ούτε δεδομένη, δυστυχώς πια ούτε διαδεδομένη στις μέρες μας όσο θα έπρεπε. Η πολιτική και κοινωνική βάση για να καλλιεργηθεί η συμμετοχή στα κοινά σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο είναι αναγκαίο να ξεκινήσει ήδη από τις πρώτες τάξεις του σχολείου ώστε, από το πρώιμο αυτό ηλικιακό στάδιο, να καταστεί στη συνείδηση των μαθητών όχι μόνο ως μια αυτονόητη καθημερινή πρακτική αλλά ως μια σημαντική αναγκαιότητα τόσο για την ατομική και την κοινωνική πρόοδο όσο και για τη θεσμική θωράκιση της ίδιας της Δημοκρατίας. Τούτο όμως η καθημερινή πράξη φανερώνει ότι δεν συμβαίνει, αντίθετα καλλιεργείται έντονα η ατομική προσπάθεια και επιβραβεύεται η αριστεία της μονάδας και όχι του συνόλου, μετατρέποντας τις σχολικές αίθουσες σε μήτρα σύνθλιψης της ίδιας της φυσικής επιλογής και των κοινωνικών διαδικασιών της συνεργασίας και της συμπόρευσης, οι οποίες οδήγησαν τον άνθρωπο ιστορικά στο σημείο που βρίσκεται σήμερα. Η αλληλεπίδραση, ως μια από τις σημαντικότερες κοινωνικές και δημοκρατικές διαδικασίες, ουσιαστικά απουσιάζει ως εκπαιδευτική διαδικασία στις μέρες μας καθόσον οι αξίες συναρτώνται πια αποκλειστικά και μόνο με την προσωπική πρόοδο και την επίτευξη των στόχων που καθορίζονται από την απρόσωπη πραγματικότητα της οικονομίας και των αλεξίθυμων αγορών. Δημιουργώντας λοιπόν το σχολείο ανθρώπους αποξενωμένους εν τοις πράγμασι από την ίδια την ουσία της κοινωνίας -άρα και της ιστορίας τους-, δεν δημιουργεί πολίτες ικανούς τῷ μετέχειν κρίσεως και ἀρχῆς αλλά υπηκόους παθητικά υποτασσόμενους σε ένα πολιτικό σύστημα που εργαλειοποιεί την εκπαίδευση καταπνίγοντας ηθελημένα την αληθινή παιδεία. Αν συνεχιστεί αυτή η παράλογη εκπαιδευτική πρακτική, εύλογο είναι το ερώτημα: Για πόσο διάστημα ακόμα θα είναι άραγε κατανοητός στους Έλληνες ο Αριστοτέλης;


[1] «πολίτης δ’ ἁπλῶς οὐδενί τῶν ἄλλων ὁρίζεται μᾶλλον ἤ τῷ μετέχειν κρίσεως και ἀρχῆς». Αριστοτέλης – Πολιτικά. «Πολίτης με την πιο ακριβή σημασία του όρου είναι εκείνος που έχει το δικαίωμα να γίνεται δικαστής ή άρχοντας». Μετάφραση Β. Μοσκόβη Πηγή: Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα – https://www.greek-language.gr/greekLang/ancient_greek/tools/corpora/anthology/content.html?m=1&t=42

Από το άρθρο

Η σημαντικότερη κοινωνική αναγκαιότητα που επιτελεί, ή οφείλει να επιτελεί το σχολείο, είναι να απονείμει την ιδιότητα του πολίτη σε κάθε μαθητή ανεξαιρέτως και αδιαλείπτως.

Διαβάστε κι αυτά

Αρθρογραφία
Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!
Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!

Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!

Τα μεγάλα ποσοστά αποχής αποδεικνύουν ότι η Ευρώπη έχει πάψει να (φαίνεται πως) είναι ωφέλιμη στον πολίτη, ο οποίος δικαιολογημένα ενδεχομένως να θεωρεί ότι θεσμός της Ε.Ε. είναι πολιτικά άσαρκος, λιποβαρής και πιθανόν μη νομιμοποιημένος πια να εκπροσωπήσει και να διαχειριστεί τα ανθρώπινα συμφέροντά του.

Αρθρογραφία
Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!
Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!

Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!

Η ελληνική κοινωνία δικαιούται να προβάλλει γόνιμα τους στόχους της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, να τους διεκδικήσει όχι τυπικά αλλά με συνέπεια και επάρκεια και να κατοχυρώσει το δικαίωμα τής ισότιμης συμμετοχής της στην ευρωπαϊκή πολιτική εμπειρία. Ούτε η ηλιθιότητα της «χαλαρής» ή τιμωρητικής ή κομματικής ψήφου χωρεί σε μια τόσο σημαντικά σοβαρή πολιτική υπόθεση ούτε βεβαίως η επιλογή υποψηφίων με βαρύνον κριτήριο επιλογής την αναγνωρισιμότητά τους.

Αρθρογραφία
Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!
Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!

Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!

Οι Άγγλοι λένε ότι για να καταλάβεις κάποιον πρέπει να μπεις στα παπούτσια του. Ιδανικά, η ρήση αυτή των ιθαγενών της Γηραιάς Αλβιώνας θα μπορούσε να λειτουργήσει εξόχως αποδοτικά για την ελληνική κοινωνία αν οι πολιτικοί της μπορούσαν και ήθελαν πράγματι να μπουν ενσυνειδήτως στα παπούτσια των πολιτών της. Όμως, η εξαθλιωτική γεύση της σύγχρονης καθημερινότητας, την οποία εφιαλτικά βιώνει ένα μεγάλο μέρος των πολιτών της χώρας μας, λειτουργεί αποτρεπτικά προς την υιοθέτηση αυτής της -πολιτικής- νοοτροπίας για τους αιρετούς άρχοντες, οι οποίοι προτιμούν τα δικά τους, ακριβά, περίτεχνα και άνετα υποδήματα!

ΑρθρογραφίαΤοπική Αυτοδιοίκηση
Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;
Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;

Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;

Συμπληρώθηκαν ήδη εκατό ημέρες από την έναρξη της νέας αυτοδιοικητικής περιόδου και θα ήταν απολύτως αυτονόητο η πολιτική πρακτική να έχει δρασκελίσει και να έχει αφήσει πίσω της το κομμάτι εκείνο των αφηρημένων εντυπώσεων και των γενικόλογων κι ευφραντικών προεκλογικών υποσχέσεων και να έχει μετουσιωθεί σε ρεαλιστική καθημερινή πράξη. Οι εκατό ημέρες άλλωστε από την έναρξη κάθε καινούριας πολιτικής περιόδου δεν είναι ούτε ένα ασήμαντο ψυχολογικό όριο ούτε ένας αυθαίρετος χρονικός προσδιορισμός, αντιθέτως, φανερώνει εν τοις πράγμασι αφενός το επίπεδο της ουσιαστικής πολιτικής προετοιμασίας πριν την ανάληψη της εξουσίας και αφετέρου τη λειτουργική ετοιμότητα ανάληψης της πραγματικής διοικητικής ευθύνης.

Αρθρογραφία
Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου
Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου

Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου

Η Φύση, όποια τελικά κι αν είναι αυτή, δεν είναι μια στατική κατάσταση αλλά μια διαρκώς εξελισσόμενη διαδικασία, η οποία δεν είναι δυνατόν να εγκιβωτιστεί στα ασφυκτικά πλαίσια της ανθρώπινης αντίληψης με κανόνες μαθηματικούς ή θρησκευτικούς ή ακόμα και φιλοσοφικούς. Ως εκ τούτου, λόγω της -εκστατικής για τον άνθρωπο- αχρονικότητάς της δεν είναι δυνατόν να διαθέτει παγιωμένη συλλογιστική, κατά τα ανθρώπινα πρότυπα, ώστε να καταστεί παραγωγός ηθικών κανόνων.