Σκέψεις… εν θερμώ!Ακολουθήστε με στο Facebook

Πόσο άριστη είναι η αριστεία;

4 Οκτωβρίου 2020 | Αρθρογραφία

Στη Δημοκρατία οι θεσμοί θα πρέπει να λειτουργούν είτε οι πολιτικοί σκέφτονται λογικά είτε όχι. Αυτή είναι μια αναγκαία και ικανή προϋπόθεση για να διασφαλίζει αφενός τη συνέχεια τής κοινωνίας των πολιτών στο χρόνο κι αφετέρου τα δικαιώματα των ίδιων των μελών τής κοινωνίας, είτε αυτά αποδέχονται στη συνείδησή τους τις αρχές και τα μέσα τής εξουσίας είτε όχι.
Κώστας ΘερμογιάννηςΑκολουθήστε με στο Facebook

Στη Δημοκρατία οι θεσμοί θα πρέπει να λειτουργούν είτε οι πολιτικοί σκέφτονται λογικά είτε όχι. Αυτή είναι μια αναγκαία και ικανή προϋπόθεση για να διασφαλίζει αφενός τη συνέχεια τής κοινωνίας των πολιτών στο χρόνο κι αφετέρου τα δικαιώματα των ίδιων των μελών τής κοινωνίας, είτε αυτά αποδέχονται στη συνείδησή τους τις αρχές και τα μέσα τής εξουσίας είτε όχι. Γι’ αυτό άλλωστε, στις εξελιγμένες και αληθινές δημοκρατίες, οι μηχανισμοί τής εξουσίας, οι οποίοι εξ’ ορισμού λειτουργούν μέσα σε έναν πολύπλοκο κρατικό μηχανισμό, έχουν ανεξάρτητους θεσμούς ελέγχου. Τι γίνεται όμως στην περίπτωση που στην εξουσία ανέλθουν άνθρωποι με ακραίες, άρα μη λογικές, πολιτικές πεποιθήσεις;

Στην περίπτωση της Ελλάδας υπάρχει μια εγγενής στρέβλωση τού δημοκρατικού πολιτεύματος κι αυτής τής δικλίδας ασφαλείας που αναφέραμε πιο πάνω. Κυβερνώντες και μηχανισμοί ελέγχου αυτών τελούν υπό τον απόλυτο έλεγχο ενός και μόνο ανθρώπου, εν προκειμένω του πρωθυπουργού, ο οποίος διορίζει κατά το προσωπικό και κομματικό συμφέρον τούς επικεφαλής τής πλειοψηφίας των θεσμικών οργάνων τής χώρας. Αυτή η κεκαλυμμένα απολυταρχική αντιμετώπιση τής Δημοκρατίας κάνει το κράτος να λειτουργεί με όρους ιδιοκτησίας! Ιδιοκτησίας που δεν λαμβάνει υπ’ όψη της καθόλου αξιοκρατικά κριτήρια και καθίσταται εξόχως επικίνδυνη ειδικά όταν οι κρατούντες το τιμόνι των θεσμών θεωρούν εαυτούς αρίστους και μη επιδεχόμενους βελτίωσης. Ο νεοφιλελευθερισμός, ο οποίος έχει επικρατήσει τα τελευταία χρόνια στο δυτικό κόσμο ως μια από τις πλέον κυρίαρχες ιδεολογίες, σε συνδυασμό με την έξαρση τής μισαλλοδοξίας αλλά και των οικονομικών δυσπραγιών σε παγκόσμιο επίπεδο, έχει γεννήσει μέσα από τα σπλάχνα του μια καινοφανή κάστα επαγγελματιών τής εξουσίας με κύριο δόγμα τους την αριστεία.

Είναι έμφυτη στην ανθρώπινη φύση η τάση και η ροπή προς την ουτοπία. Ταυτόχρονα, η εσφαλμένη μας εντύπωση για το αλάνθαστο τής κρίσης και των πεποιθήσεών μας, ως άνθρωποι, μάς οδηγεί σε μια διαρκή αμνήστευση των σφαλμάτων μας και σε μια επίπλαστη εξιδανίκευση τής αληθινής μας αξίας. Αν, κάνοντας την αναγωγή των διαπιστώσεων αυτών σε επίπεδο πολιτικής, προσθέσουμε την παθογένεια που επιβάλει η μίζερη πεποίθηση τής υπεροχής και της αριστείας τής κάστας των πολιτικών που μνημονεύσαμε νωρίτερα, τότε δυστυχώς θα προκύψει ένα μείγμα πολιτικής με δυνάμει επικίνδυνες προεκτάσεις για τη Δημοκρατία. Κι αυτό κυρίως γιατί η αριστεία έχει ως αρχή της την αναγκαιότητα κατάρρευσης και διάλυσης κάθε διαφορετικής πολιτικής τοποθέτησης. Η διαφοροποίηση άλλωστε, ως εργαλείο αναζήτησης τού χρήσιμου, είναι προφανώς μίασμα και απολύτως αιρετικό για την αριστεία που θεωρεί πως ήδη έχει κατακτήσει το απόλυτο! Κι όμως, η κάστα αυτή έχει τρυπώσει για τα καλά στο αίμα και στη σάρκα τής Δημοκρατίας γιατί έχουμε μάλλον λησμονήσει πως αγοραίες πεποιθήσεις υπεροχής δεν χωρούν σε καμία κοινωνία διότι πέρα από τη διασπορά μίσους και την καλλιέργεια ανισοτήτων δεν έχουν να προσφέρουν τίποτα άλλο. 

Το νόημα τής πολιτικής στον καιρό που ζούμε, δυστυχώς, περνάει απαρατήρητο. Η Δημοκρατία είναι η εγγύηση πως η ζωή τού κάθε ανθρώπου δε θα είναι μια μάταια συνάθροιση στιγμών από τη γέννηση μέχρι το θάνατο. Κι όμως, ο πολιτικός ιδρώτας στις ημέρες μας χύνεται όχι για την παραγωγή δημοκρατικού πολιτικού έργου αλλά για τη δημιουργία άλλοθι που θα προστατεύσει και θα δικαιολογήσει την ασημαντότητα των κρατούντων. Έχοντας λοιπόν κατά νου ως πολίτες ότι ελεγκτές κι ελεγχόμενοι στην πολιτική σήμερα είναι εν πολλοίς τα ίδια πρόσωπα, οφείλουμε να είμαστε πολύ προσεκτικοί στις επιλογές μας αν επιθυμούμε να διαφυλάξουμε τους δημοκρατικούς θεσμούς και την ίδια την κοινωνία από παραστρατήματα. Διότι, καλώς ή κακώς, κοινωνίες και άνθρωποι γινόμαστε ό,τι… ψηφίζουμε!

Σκέψεις… εν θερμώ!

Ακολουθήστε με στο Facebook

Διαβάστε κι αυτάΌλη η αρθρογραφία →
Λόγος χωρίς σιωπή

Λόγος χωρίς σιωπή

Κάθε συμβάν, από μια ανθρώπινη τραγωδία ή μια σημαντική γεωπολιτική εξέλιξη ως την ασήμαντη δήλωση της ημέρας, ρίχνεται στην αρένα του δημόσιου λόγου με όρους κατεπείγοντος. Ο πολίτης – χρήστης των κοινωνικών δικτύων, δεν καλείται πια να κατανοήσει τη νέα πληροφορία, αντιθέτως καλείται να τοποθετηθεί και να σχολιάσει και μάλιστα άμεσα. Να διαλέξει στρατόπεδο δηλαδή, να συνοδεύσει το γεγονός με μια οργισμένη, ενδεχομένως, φράση ή με ένα εύκολο ηθικό πρόσημο ή να προχωρήσει απλώς, ασυλλογίστως και απερισκέπτως σε μια παρορμητική αντίδραση, μια ενέργεια εν θερμώ χωρίς πρώτα να αναλύσει τα δεδομένα και να δώσει τον απαραίτητο χρόνο στον εαυτό του να σκεφτεί.

Διαβάστε Περισσότερα
Η ύπαρξη είναι ρήμα, όχι ουσιαστικό

Η ύπαρξη είναι ρήμα, όχι ουσιαστικό

Ο χώρος, ο χρόνος, όλα τα ορατά και τα αισθητά δεν είναι αφηρημένες έννοιες, αλλά πραγματικότητες που κατοικούν στο ανθρώπινο σώμα πριν αυτό αποκτήσει ικανότητα σκέψης και πριν μετατραπούν σε ιδέες. Το τι πραγματικά «είναι» πίσω από όλα αυτά αποκρυσταλλώνεται στο «είμαι», όπως εύστοχα το έγραψε ο Ελύτης: «Λοιπόν, αυτός που γύρευα, είμαι».

Διαβάστε Περισσότερα
Ν. 5314/2026: Η «ατζέντα» προθεσμιών που καλούνται να τηρήσουν οι δήμοι

Ν. 5314/2026: Η «ατζέντα» προθεσμιών που καλούνται να τηρήσουν οι δήμοι

Μέσα στα νέα άρθρα του Ν. 5314/2026 κρύβεται ένα πυκνό πλέγμα προθεσμιών —άλλες άπαξ, άλλες ετήσιες, άλλες μηνιαίες ή και ημερήσιες— που δεσμεύουν δημοτικά συμβούλια, δημάρχους, οικονομικές και τεχνικές υπηρεσίες των δήμων (ΟΤΑ α΄ βαθμού), με άμεσες και, σε αρκετές περιπτώσεις, αυστηρές συνέπειες όταν περνούν άπρακτες.

Διαβάστε Περισσότερα