Ακολουθήστε με στο Facebook
Ακολουθήστε με στο Facebook

Λαθεμένο μού φαινόταν πάντα τ’ όνομα που μας δίναν:

«Μετανάστες».

Θα πει, κείνοι που αφήσαν την πατρίδα τους. Εμείς, ωστόσο,

δε φύγαμε γιατί το θέλαμε,

λεύτερα να διαλέξουμε μιαν άλλη γη. Ούτε

και σε μιαν άλλη χώρα μπήκαμε

να μείνουμε για πάντα εκεί, αν γινόταν.

Εμείς φύγαμε στα κρυφά. Μας κυνηγήσαν, μας προγράψανε.

Κι η χώρα που μας δέχτηκε, σπίτι δε θα ‘ναι, μα εξορία[…]

Μπέρτολτ Μπρεχτ, Ποιήματα

(Μετάφραση Μάριος Πλωρίτης)

Για κάποιους ανθρώπους το διάβα σε τούτη τη ζωή γίνεται με κλάμα. Κλάμα που κανείς δεν ξέρει στ’ αλήθεια να βρει το γιατί, κανείς καλοβαλμένος κι ήσυχος ποτέ δεν ψάχνει την πηγή απ’ όπου κυλά το δάκρυ. Δεν έχει ανάγκη άλλωστε να ψάξει, με μια γουλιά ραφιναρισμένου τηλεοπτικού ύπνου καταπίνει το χαπάκι που γράφει «Φταίνε οι άλλοι» κι η συνείδησή του την επόμενη στιγμή αναζητά τις τελευταίες προσφορές στα ράφια της τεχνολογίας. Συνηθίσαμε πια τον πόνο και τον θάνατο και τις εικόνες της φρίκης, το καυτό μέταλλο που σκοτώνει άντρες και γυναίκες και παιδιά μας αφήνει αδιάφορους. Άνθρωποι νεκροί αντιστοιχούν σχεδόν… με το τίποτα στην άλλη άκρη της ισοδυναμίας της φρίκης.

Τα πρόσωπα της Δύσης είναι ανυπόφορα πια και παράγουν πόνο σε δόσεις τεράστιες κι απίστευτες, σαν τα μεγάλα ψέματά τους. Εργοστάσια οδύνης που συναρμολογούν την προσφυγιά και την μοιράζουν απλόχερα όχι σε σχέδια επί χάρτου αλλά εκεί που οι αδύναμοι ζουν μονάχα σε συννεφιασμένες μέρες και σκοτεινές νύχτες. Αναγκασμένοι να κάνουν σπίτι το δρόμο ανάμεσα στους κάμπους, τα ποτάμια και τη θάλασσα, περπατούν βαριά προς τη μοναξιά και τη σιωπή έχοντας ήδη θανατώσει την ελπίδα. Στο διάβα χάνεται ο άνθρωπος, χάνεται η αξιοπρέπεια, χάνεται το όνειρο και το μόνο που μένει είναι ένα κουφάρι να περπατά σε τόπους που δε θέλησε, φυλακισμένο και νεκρό σχεδόν που ανασαίνει μονάχα από συνήθεια κι ανάγκη. Περπατά και γερνά τριακόσιες εξήντα μέρες κάθε μέρα, μαραίνεται σαν το κομμένο λουλούδι που πασχίζει να κρατήσει την ομορφιά του μέσα στο βάζο του θανάτου. Πίσω του συνεχίζεται ο σπαραγμός, το μολύβι σπέρνει αδιακρίτως τη συμφορά κι οι πολεμικοί ανταποκριτές απαθανατίζουν τη φρίκη μήπως και κάτι αλλάξει τελικά…

Μάθαμε να βλέπουμε τους ανθρώπους γονατισμένους να ζητούν το αυτονόητο, λίγα δράμια αξιοπρέπεια και μια διέξοδο από το σκοτάδι, και να αδιαφορούμε, όσο κι αν κάποιες φορές ουρλιάζουμε από αποτροπιασμό μπροστά στις εικόνες της ντροπής. Την άλλη στιγμή παλεύουμε για να μην έρθουν οι πρόσφυγες δίπλα μας και μαγαρίσουν τον τόπο μας. Θλιβερή ειρωνεία μιας ραγισμένης από τους πολιτικούς κοινωνίας. Εκείνη τη φιλοξενία που τίμησε ο γέρος θεός ο Δίας τη σκοτώσαμε κι ύστερα την πετάξαμε βορά στα σκυλιά που ξεσηκώνουν πολέμους. Έγιναν οι ψυχές μας ψυχρές σαν το κρύο μάρμαρο το χειμώνα. Πώς να περιμένουμε κάτι να αλλάξει αν δεν αλλάξει πρώτα το μέσα μας; Συνηθίσαμε, δυστυχώς, τα στραβά των ανθρώπων και κάνουμε διάλειμμα ντροπής από τις υποχρεώσεις μας απέναντι στον διπλανό μας. Συνηθίζεται όμως ο πόλεμος; Συνηθίζεται ο θάνατος; Μην το συνηθίσετε παρακαλώ, δεν μας αρμόζει. Μια φορά άλλωστε γεννηθήκαμε άνθρωποι, δυο φορές δεν μπορούμε να γίνουμε.

Από το άρθρο

Εκείνη τη φιλοξενία που τίμησε ο γέρος θεός ο Δίας τη σκοτώσαμε κι ύστερα την πετάξαμε βορά στα σκυλιά που ξεσηκώνουν πολέμους. Έγιναν οι ψυχές μας ψυχρές σαν το κρύο μάρμαρο το χειμώνα. Πώς να περιμένουμε κάτι να αλλάξει αν δεν αλλάξει πρώτα το μέσα μας; Συνηθίσαμε, δυστυχώς, τα στραβά των ανθρώπων και κάνουμε διάλειμμα ντροπής από τις υποχρεώσεις μας απέναντι στον διπλανό μας. Συνηθίζεται όμως ο πόλεμος; Συνηθίζεται ο θάνατος;

Διαβάστε κι αυτά

Αρθρογραφία

Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου

Η Φύση, όποια τελικά κι αν είναι αυτή, δεν είναι μια στατική κατάσταση αλλά μια διαρκώς εξελισσόμενη διαδικασία, η οποία δεν είναι δυνατόν να εγκιβωτιστεί στα ασφυκτικά πλαίσια της ανθρώπινης αντίληψης με κανόνες μαθηματικούς ή θρησκευτικούς ή ακόμα και φιλοσοφικούς. Ως εκ τούτου, λόγω της -εκστατικής για τον άνθρωπο- αχρονικότητάς της δεν είναι δυνατόν να διαθέτει παγιωμένη συλλογιστική, κατά τα ανθρώπινα πρότυπα, ώστε να καταστεί παραγωγός ηθικών κανόνων.

Αρθρογραφία

Το νόημα της Δημοκρατίας

Η Δημοκρατία δεν είναι απλώς μια χρηστική κοσμοθεωρία που ενεργεί εργαλειακά σε πολιτικό και πολιτειακό επίπεδο, αντίθετα, είναι ένας σημαντικός δημιουργός ανθρωποκεντρικών θεσμών και αξιών, έστω κι αν ενίοτε αυτές είναι φθαρτές στο διάβα του χρόνου. Είναι επίσης, ένας από τους σπουδαιότερους καταλύτες που μετουσιώνουν τον ατομικό ανθρώπινο βίο σε έλλογη κοινωνική συνύπαρξη καθιστώντας τη ζωή και την καθημερινότητα προνόμιο και όχι αιτιοκρατικό άχθος.

Αρθρογραφία

Αριστερό μπόι

Ο Καζαντζάκης εύστοχα επισήμανε ότι το μπόι του ανθρώπου που κουβαλάει μια ιδέα δίνει μπόι και στην ίδια την ιδέα. Για την Αριστερά, που ιστορικά ως ιδεολογία έχει βάναυσα κακοποιηθεί, δεν αρκούν πτερόεντα λόγια για να πιστοποιηθεί ότι κάποιος είναι αρκούντος ικανός για να την κουβαλήσει, ως ζώσα και καθημερινώς δρώσα ιδέα, μέσα του. Χρειάζεται ικανό ανάστημα, πολιτικό και ιδεολογικό, το οποίο ούτε εκβιάζεται ούτε επιβάλλεται ετσιθελικά. Υπάρχει όμως εν προκειμένω;

Αρθρογραφία

Εμπόριο νοημοσύνης

Η επανάσταση της νοημοσύνης άλλωστε καλό θα είναι να μην κληροδοτήσει την ανθρωπότητα με τα μειονεκτήματα και τα ελαττώματα της βιομηχανικής επανάστασης. Εύλογο λοιπόν το ερώτημα: Θα μπορέσει άραγε αυτή τη φορά ο ανθρώπινος πολιτισμός να ξεπεράσει την εγωτική του μικρόνοια ώστε να απελευθερώσει αυτό το τεχνολογικό επίτευγμα από τη στενή οικονομική του εκμετάλλευση και να το διαθέσει στην υπηρεσία τής αειφόρου ύπαρξής του πάνω στον πλανήτη ή θα παρασυρθεί και πάλι από τη δουλοφροσύνη του ατομικού κέρδους;

Αρθρογραφία

Αριστερή ανεπάρκεια!

Η διαφαινόμενη στην πράξη δεξιόστροφη πορεία του ΣΥΡΙΖΑ, όπως αυτή εκφράζεται εσχάτως δια στόματος του αρχηγού του (παροχή μετοχών των επιχειρήσεων στους εργαζόμενους, δεκάωρη εργασία με αύξηση αποδοχών κλπ.), αφήνει περισσότερο χώρο ανέλεγκτης αυτονομίας στην καθημερινή κυβερνητική πρακτική, καθιστώντας την αριστερή ανεπάρκεια έναν απροσδόκητο σύμμαχο του νεοφιλελευθερισμού.