Ακολουθήστε με στο Facebook

14.09.2022

Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Ψηφιακός ανθρωπισμός

Γ Λυκείου, Κριτήρια αξιολόγησης

Ψηφιακός ανθρωπισμός

Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου

Κριτήριο Αξιολόγησης

του Κωνσταντίνου Μάντη

Κείμενο 1
Ψηφιακός ανθρωπισμός
Η ελληνική μυθολογία με τον μύθο του Προμηθέα και της Πανδώραςμάς διδάσκει ότι η τεχνολογία δεν είναι ποτέ απαλλαγμένη από δυσμενείς συνέπειες. Μέχρι και σήμερα η φωτιά στοιχίζει τακτικά ανθρώπινες ζωές. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι βρισκόμαστε στο μέσον μιας βαθιάς κοινωνικής μεταμόρφωσης, με την επιστήμη των υπολογιστών να αποτελεί τον βασικό παράγοντα αλλαγής. Η ικανότητα αυτοματοποίησης των ανθρώπινων γνωστικών δραστηριοτήτων είναι μια επαναστατική πτυχή της πληροφορικής. Για πολλές εργασίες, οι μηχανές ξεπερνούν σε ταχύτητα, σε ακρίβεια, αλλά ακόμα και σε αφαιρετική ανάλυση2, αυτό που οι άνθρωποι μπορούν να επιτύχουν.
Ενώ η ψηφιοποίηση των πάντων ανοίγει άνευ προηγουμένου ευκαιρίες, δημιουργεί επίσης σοβαρές ανησυχίες. Χαρακτηριστικά, ο εφευρέτης του Παγκόσμιου Ιστού Τιμ Μπέρνερς-Λι το εξέφρασε με τη θλιβερή δήλωσή του: «Το Σύστημα αποτυγχάνει». Οι απειλές εναντίον της ιδιωτικότητας και της ελευθερίας του λόγου, η άνοδος ακραίων απόψεων και ψευδών ειδήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η απώλεια της ιδιωτικής ζωής και η εξάπλωση της ψηφιακής επιτήρησης είναι μερικά μόνο ενδεικτικά παραδείγματα. Η συν-εξέλιξη τεχνολογίας και ανθρωπότητας, μέσα σε έναν καταιγισμό δεδομένων, αλγορίθμωνκαι υπολογιστικής ισχύος, διαταράσσει τον ίδιο τον ιστό της κοινωνίας επηρεάζοντας ανθρώπινες αλληλεπιδράσεις, κοινωνικούς θεσμούς, οικονομίες και πολιτικές δομές.
Ας δούμε ένα απλό παράδειγμα από τον χώρο της μηχανικής μετάφρασης. Αν ζητήσουμε από τη μηχανή αυτόματης μετάφρασης Google Translate να μας μεταφράσει την αγγλική πρόταση «The doctor asked the nurse to take a blood sample» στα ελληνικά, θα πάρουμε: «Ο γιατρός ζήτησε από τη νοσοκόμα να πάρει δείγμα αίματος». Παρατηρήστε μια σημαντική λεπτομέρεια: ο αλγόριθμος υπέθεσε ότι η φράση αναφέρεται σε άνδρα γιατρό και γυναίκα νοσηλεύτρια. Αυτό οφείλεται στη διαρκή εκπαίδευση του αλγορίθμου με ζευγάρια κειμένων (ελληνικά – αγγλικά), όπου οι γιατροί είναι άνδρες και οι νοσοκόμες γυναίκες. Το πρόβλημα φαινομενικά μπορεί να μοιάζει αθώο. Όμως, αν οι προκαταλήψεις επικρατούν σε συστήματα αυτοματοποιημένης μετάφρασης, δημιουργείται η εύλογη ανησυχία ότι ανάλογες προκαταλήψεις μπορεί να υπάρχουν σε αυτόνομα οχήματα, αυτοματοποιημένα μοντέλα που χρησιμοποιούνται στην απονομή δικαιοσύνης και άλλες κρίσιμες εφαρμογές.
Το παράδειγμα της μετάφρασης αναδεικνύει το εξής: Όπως όλες οι τεχνολογίες, οι ψηφιακές τεχνολογίες δεν είναι αποτέλεσμα παρθενογένεσης. Διαμορφώνονται από έμμεσες και άμεσες επιλογές, και συνεπώς ενσωματώνουν ένα σύνολο αξιών, κανόνων, οικονομικών συμφερόντων και υποθέσεων σχετικά με τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο. Σήμερα, πολλές από αυτές τις επιλογές παραμένουν κρυμμένες σε λογισμικό που υλοποιεί αόρατους αλγορίθμους, χωρίς έλεγχο τρίτων και λογοδοσία.
Αυτές οι πρακτικές δεν πρέπει να επικρατήσουν. Οφείλουμε να διαμορφώσουμε την τεχνολογία σύμφωνα με ανθρώπινες αξίες και ανάγκες, αντί να επιτρέπουμε στις τεχνολογίες να διαμορφώνουν τον άνθρωπο. Για τον σκοπό αυτό πρέπει να επιστρατεύσουμε κριτική σκέψη και διεπιστημονικότητα. Το καθήκον μας δεν είναι μόνο να περιορίσουμε τα μειονεκτήματα των τεχνολογιών, αλλά και να ενθαρρύνουμε όποια καινοτομία επικεντρώνεται στον άνθρωπο.
Τι μπορούμε, όμως, να κάνουμε; Αποτελεσματικοί κανονισμοί, κανόνες δεοντολογίας και νόμοι που εξασφαλίζουν δικαιοσύνη, ισότητα, λογοδοσία και διαφάνεια για συστήματα λογισμικού είναι σίγουρα ένα πρώτο βήμα. Αποφάσεις που έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν ατομικά ή συλλογικά ανθρώπινα δικαιώματα πρέπει να συνεχίσουν να λαμβάνονται από ανθρώπους.
Απαιτείται στα πανεπιστήμιά μας ένα όραμα για νέα προγράμματα σπουδών που να συγκεράζουν την πληροφορική με γνώσεις και αξίες από ανθρωπιστικές και κοινωνικές σπουδές. Η Φινλανδία και η Κίνα ήδη ενσωματώνουν σπουδές τεχνητής νοημοσύνης στο σχολείο. Η Ελλάδα, με το εξαιρετικό επιστημονικό προσωπικό και την πλούσια γραμματεία που διαθέτει, θα μπορούσε να παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο στις εξελίξεις.1. Πανδώρα: οι θεοί της έδωσαν ως γαμήλιο δώρο ένα πιθάρι («το κουτί της Πανδώρας»), το οποίο περιείχε όλα τα δεινά και το οποίο άνοιξε, παρά την αντίθετη διαταγή του Δία. Συνέπεια της ενέργειάς της ήταν να ξεχυθούν τα δεινά αυτά στον κόσμο.
2. αφαιρετική ανάλυση: εδώ, η ανάλυση δεδομένων και ο συνδυασμός τους.
3. αλγόριθμος: σύνολο κανόνων που εφαρμόζονται για την επίλυση ενός προβλήματος.

Άρθρο των Χ. Τσίγκανου και Δ. Σπινέλλη, εφημερίδα Καθημερινή, 25/8/2019
Ο κ. Χρήστος Τσίγκανος είναι ερευνητής στο Πολυτεχνείο της Βιέννης.
Ο κ. Διομήδης Δ. Σπινέλλης είναι πρόεδρος του Τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Κείμενο 2Ορισμοί της ευτυχίας

Απ’ όλους τους ορισμούς της ευτυχίας
αρχικά της ατομικής, έπειτα κυρίως της συλλογικής
δοκίμασα διαδοχικά δυο τρεις
που μου είχαν φανεί πιο δίκαιοι, πιο σωστοί
μα δεν κατάφερα τίποτα το σπουδαίο
άλλοτε μου έφταιγε η δογματική τους ακαμψία
άλλοτε έβρισκα να φταίω εγώ ο ίδιος.
Ανασκοπώντας συμβάντα δικά μου και των άλλων
στο τέλος έφτιαξα τον προσωπικό μου ορισμό
που δεν παρουσιάζει καμιά πρωτοτυπία
μονάχα μια μικρή αλλαγή
στην ιεράρχηση των «πρέπει»
ωστόσο δεν τον λέω ανέμελα εδώ κι εκεί
όχι επειδή τα θέλω όλα δικά μου
αλλά για να μην παρασύρω κάποιον
πάει να τον εφαρμόσει, πέσει στο κενό
και ύστερα τα βάλει αποκλειστικά μαζί μου.

Τίτος Πατρίκιος, Ο δρόμος και πάλι, Κίχλη, 2020

ΘΕΜΑ Α
Να αποδώσετε συνοπτικά (70-80 λέξεις) τις προτάσεις των συγγραφέων προκειμένου να διασφαλιστεί πως το επερχόμενο τεχνολογικό μέλλον θα έχει ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα.
Μονάδες 15

Η διαμόρφωση της τεχνολογίας σύμφωνα με τις ανθρώπινες αξίες, αξιοποιώντας για το σκοπό αυτό τη διεπιστημονικότητα, συνιστά κατά τους συγγραφείς αναγκαίο βήμα για τον ανθρωποκεντρικό της προσανατολισμό. Προκειμένου, άλλωστε, να μη διαμορφώνουν οι τεχνολογίες τον άνθρωπο και τη ζωή του, χρειάζεται ενίσχυση όσων καινοτομιών επικεντρώνονται σε αυτόν, αλλά και διασφάλιση ενός αυστηρού νομικού πλαισίου σε ό,τι αφορά τη δημιουργία συστημάτων λογισμικού. Σημαντική κρίνεται, συνάμα, η σύζευξη της πληροφορικής με γνώσεις των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών, για τη επίτευξη του ζητούμενου στόχου.

ΘΕΜΑ Β
Β1Να παρουσιάσετε πώς οργανώνεται το επιχείρημα της 2ης παραγράφου του Κειμένου 1 (ισχυρισμός, τεκμηρίωση ισχυρισμού) και να δηλώσετε κατά πόσο το θεωρείτε πειστικό, αιτιολογώντας την άποψή σας.
Μονάδες 15

Οι συντάκτες του κειμένου ισχυρίζονται πως η εδραίωση της «ψηφιοποίησης», αν και έχει οφέλη, προκαλεί συνάμα σημαντικές ανησυχίες. Ενισχύουν, μάλιστα, τον ισχυρισμό αυτό με μια δήλωση του εφευρέτη του Παγκόσμιου Ιστού, ο οποίος τόνιζε πως το «Σύστημα» αποτυγχάνει. Η τεκμηρίωση του ισχυρισμού τους γίνεται με μια σειρά παραδειγμάτων -δοσμένα με χρήση ασύνδετου κυρίως σχήματος-, αλλά και με μια γενικότερη διαπίστωση, πως η παράλληλη εξέλιξη της τεχνολογίας με την ανθρωπότητα ασκεί αρνητική επίδραση στις διαπροσωπικές σχέσεις των ανθρώπων, στους κοινωνικούς θεσμούς, όπως και στις δομές της οικονομίας και της πολιτικής.
Το επιχείρημά τους είναι πειστικό, καθώς τα παραδείγματα αρνητικών επιδράσεων του διαδικτύου που αξιοποιούν είναι αυξημένης σημαντικότητας και αναδεικνύουν με επάρκεια την κρισιμότητα του προβλήματος. Η απώλεια της ιδιωτικότητας, η υπονόμευση της ελευθερίας του λόγου, η ενίσχυση των ακραίων απόψεων, όπως και των ψευδών ειδήσεων, με την παράλληλη ενίσχυση της ψηφιακής επιτήρησης συνθέτουν μια ιδιαιτέρως αρνητική, αλλά αντικειμενική εικόνα της κατάστασης που διαμορφώνεται στις μέρες μας.

Β2Να εξηγήσετεαπώς επιτυγχάνεται η συνοχή μεταξύ της 3ης, 4ης, 5ης και 6ης παραγράφου του Κειμένου 1και βπώς συνδέεται το παράδειγμα της 3ης παραγράφου με τις ανησυχίες που εκφράζει στην παράγραφο αυτή ο συγγραφέας, σχολιάζοντας, συνάμα, ποια είναι η αποδεικτική του αξία, κατά τη γνώμη σας.
Μονάδες 15

α)  Η 4η παράγραφος συνδέεται με την 3η με την επανάληψη της φράσης «Το παράδειγμα της μετάφρασης».
Η 5η παράγραφος συνδέεται με την 4η με το μέσο της αναφοράς, όπως αυτό διαφαίνεται στη φράση «Αυτές οι πρακτικές», η οποία αναφέρεται στις «επιλογές» που αποτελούν νοηματικό αντικείμενο της 4ης παραγράφου.
Η 6η παράγραφος συνδέεται με την 5η μέσω ενός ερωτήματος «Τι μπορούμε, όμως, να κάνουμε;», το οποίο δηλώνει την πρόθεση να εξεταστούν τρόποι επίτευξης στόχων που έχουν αναφερθεί στο κλείσιμο της 5ης παραγράφου.

β) Το παράδειγμα της μετάφρασης, μέσω του οποίου γίνεται αντιληπτό το πέρασμα μιας ανθρώπινης προκατάληψης σ’ ένα αυτοματοποιημένο σύστημα, λόγω της «εκπαίδευσης» του σχετικού αλγορίθμου μέσα από διαδικτυακά κείμενα, προκαλεί την ανησυχία πως ανάλογες προκαταλήψεις ενδέχεται να περάσουν και σε άλλα αυτόνομα και αυτοματοποιημένα μοντέλα και εφαρμογές, με κάποιον αντίστοιχο τρόπο. Αν και, όπως το επισημαίνουν οι συγγραφείς, το παράδειγμα αυτό μοιάζει σχετικά «αθώο», το ζήτημα, και κατ’ επέκταση η αποδεικτική αξία του σχετικού παραδείγματος, έγκειται στο γεγονός πως οι αλγόριθμοι «μαθαίνουν» και «ενσωματώνουν» υπάρχουσες αντιλήψεις -και προκαταλήψεις- των ανθρώπων, οπότε είναι πιθανό να υπάρξουν αντίστοιχες αρνητικές εκφάνσεις και σε εφαρμογές ή αυτοματοποιημένα μοντέλα που θα αξιοποιούνται σε πιο ουσιώδεις διαδικασίες.

Β3Να εξηγήσετε πώς συνδέεται ο τίτλος του Κειμένου 1 με το περιεχόμενό του και να δώσετε στο κείμενο έναν δικό σας -μεταφορικό- τίτλο που να συνδέεται νοηματικά κατά τον ίδιο τρόπο με το κείμενο αυτό.
Μονάδες 10

Ο τίτλος του κειμένου συνδέεται με το τμήμα εκείνο του κειμένου στο οποίο οι συγγραφείς παρουσιάζουν την πρότασή τους σχετικά με το πώς θα αποσοβηθεί ο κίνδυνος παρείσφρησης στις διάφορες ψηφιακές τεχνολογίες επιζήμιων ανθρώπινων προκαταλήψεων. Ο «ψηφιακός ανθρωπισμός» υπ’ αυτή την έννοια αναφέρεται στην ανάγκη να διαμορφωθούν οι τεχνολογίες αυτές με βάση τις ανθρώπινες αξίες, ώστε να υπηρετούν πιο αποτελεσματικά και πιο ουσιαστικά τους ανθρώπους.
Μεταφορικός τίτλος: «Ο εξανθρωπισμός των ψηφιακών τεχνολογιών»

ΘΕΜΑ Γ
Ποιο είναι, κατά τη γνώμη σας, το κύριο θέμα του ποιήματος (Κείμενο 2) και ποια είναι η άποψή σας για το θέμα αυτόΝα τεκμηριώσετε την ερμηνευτική σας πρόταση με τρεις κειμενικούς δείκτες. (150-200 λέξεις)
Μονάδες 15

Κύριο, κατά τη γνώμη μου, θέμα του κειμένου είναι η αδυναμία διαμόρφωσης ενός καθολικού ορισμού της ευτυχίας, καθώς αυτή γίνεται αντιληπτή με διαφορετικό τρόπο από κάθε άτομο. Το θέμα αυτό αναδεικνύεται μέσα από την πορεία που ακολουθεί το ποιητικό υποκείμενο στην προσπάθειά του να αναγνωρίσει ποιος από τους ποικίλους ορισμούς της ευτυχίας -αφενός της ατομικής κι αφετέρου της συλλογικής- είναι ο κατάλληλος («δοκίμασα διαδοχικά δυο τρεις»). Οι διάφορες απόπειρές του δεν αποδίδουν κάποιο ουσιαστικό αποτέλεσμα, καθώς, όπως τονίζεται μέσω σχήματος επαναφοράς «άλλοτε» οι επιμέρους ορισμοί του φαίνονται δογματικά άκαμπτοι και «άλλοτε» νιώθει πως φταίει ο ίδιος για το ατελέσφορο της προσπάθειας. Το ποιητικό υποκείμενο οδηγείται τελικά στο να δημιουργήσει έναν δικό του προσωπικό ορισμό, τον οποίο όμως δεν κοινοποιεί «ανέμελα εδώ κι εκεί». Τηρεί, δηλαδή, μια στάση σύνεσης, διότι, όπως εξηγεί με σχήμα άρσης και θέσης, δεν είναι πως επιθυμεί να τον κρατήσει για τον εαυτό του («όχι επειδή τα θέλω όλα δικά μου»), αλλά γιατί κατανοεί πως υπάρχει το ενδεχόμενο ο δικός του ορισμός της ευτυχίας να μην ταιριάζει καθόλου σε κάποιον άλλον, όπως αυτό τονίζεται με τη χρήση μεταφοράς: «πάει να τον εφαρμόσει, πέσει στο κενό».
Προσωπικά θεωρώ πως το ποιητικό υποκείμενο επισημαίνει ορθά το πολυποίκιλο των ορισμών της ευτυχίας, μιας και κάθε άνθρωπος -όπως και κάθε κοινωνία- ιεραρχεί διαφορετικά τα πρέπει και τις προσδοκίες. Εύλογα, οπότε, η ευτυχία προσδιορίζεται και εννοείται με διαφορετικό τρόπο από κάθε άτομο.

ΘΕΜΑ Δ
Αφού διαβάσετε προσεκτικά το Κείμενο 1, ακολούθως να συντάξετε ένα σύντομο άρθρο (350-400 λέξεις) για το προσωπικό σας ιστολόγιο, στο οποίο:
αΘα καταγράψετε αρνητικές πτυχές της επικράτησης του διαδικτύου στην επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων, όπως και της δραστικής εξέλιξης της τεχνολογίας.
βΘα αναφερθείτε ειδικότερα σε κάποια από τις αρνητικές αυτές πτυχές που προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία σε εσάς προσωπικά και θα εξηγήσετε τους λόγους της ανησυχίας αυτής.
Μονάδες 30

Αρνητικές όψεις του διαδικτύου και της τεχνολογίας

Πρόλογος (παρουσίαση θέματος)

Η συνεχής εξέλιξη της τεχνολογίας, όπως και η επικράτηση του διαδικτύου στην εργασιακή και διαπροσωπική μας καθημερινότητα, σηματοδοτούν το πέρασμα σε μια προνομιακή περίοδο της ανθρώπινης ιστορίας. Τα πολλαπλά οφέλη, ωστόσο, των τεχνολογικών επιτευγμάτων δεν θα πρέπει να μας αποτρέπουν από το να διερευνούμε και να επισημαίνουμε τις αρνητικές όψεις της τεχνολογίας και του διαδικτύου. [55 λέξεις]

Κύριο μέρος: 1ο ζητούμενο
Ο διαδικτυακός κόσμος, για παράδειγμα, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, της ελεύθερης διακίνησης ιδεών, πληροφοριών και απόψεων, αν και θεωρήθηκε στα πρώτα του στάδια ως απαρχή μιας νέας εποχής για την παγκόσμια δημοκρατία, μοιάζει, όλο και περισσότερο, να έχει αντίθετη από την προσδοκώμενη λειτουργία. Πλάι στις ορθά τεκμηριωμένες και επωφελείς ιδέες, κυκλοφορούν και διαδίδονται ανυπόστατες «θεωρίες συνωμοσίας», ρατσιστικές απόψεις και ψευδείς πληροφορίες. Καταλήγει, έτσι, το διαδίκτυο να λειτουργεί, σε πολλές περιπτώσεις, ως μέσο παραπληροφόρησης και πόλωσης της κοινής γνώμης, αφού μέσω αυτού διαδίδονται με καταιγιστικούς ρυθμούς κατασκευασμένες ειδήσεις και μηνύματα διχαστικού λόγου. [91 λέξεις]
Από την άλλη, η διαρκής εξέλιξη της τεχνολογίας, αν και βελτιώνει την καθημερινότητα των πολιτών, οδηγεί τον εργασιακό χάρτη σε σημαντικές αλλαγές μέσω της αυτοματοποίησης. Η δυνατότητα, δηλαδή, των μηχανών να επιτελούν με ακρίβεια και ταχύτητα ποικίλες εργασίες, καθιστά εφικτή την αξιοποίησή τους σε παραγωγικούς ή άλλους τομείς, με άμεσο αποτέλεσμα τη σημαντική αύξηση του αριθμού των ανέργων. Η προοπτική αυτή, όπως είναι λογικό, είναι πιθανό να έχει μελλοντικά εξαιρετικά δυσμενείς συνέπειες στη συνοχή του κοινωνικού συνόλου, εφόσον μέρος των πολιτών θα αποκομίζει οικονομικά οφέλη από την ίδια αυτή διαδικασία που θα στερεί από άλλους το δικαίωμα στην εργασία. [98 λέξεις]
2ο ζητούμενο
Από τις αρνητικές πτυχές, πάντως, του διαδικτύου ειδικότερα και της τεχνολογίας ευρύτερα, ιδιαίτερα ανησυχητικό, κατά τη δική μου κρίση, είναι το φαινόμενο της αξιοποίησης του διαδικτύου ως μέσου χειραγώγησης της κοινής γνώμης σε ό,τι αφορά τις πολιτικές επιλογές. Η επίγνωση πως σημαντικό μέρος των πολιτών δεν έχει επαρκή χρόνο για εμβριθή μελέτη των γεγονότων της επικαιρότητας και της κοινωνικοοικονομικής κατάστασης της χώρας, επιτρέπει σε ομάδες κομματικών συμφερόντων να εκμεταλλεύονται την ελλιπή αυτή ενημέρωση, για να τους επηρεάζουν μέσω συστηματικών παρερμηνειών των επιμέρους εξελίξεων. Πρόκειται για μια διαδικασία που υπονομεύει τη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος, καθώς ωθεί σκόπιμα τους πολίτες στην εξαγωγή ή υιοθέτηση λανθασμένων συμπερασμάτων. [105 λέξεις]

Επίλογος (ανακεφαλαίωση ή συμπεράσματα)
Όπως γίνεται αντιληπτό, η δυναμική της τεχνολογίας και του διαδικτύου, αν και λειτουργεί σε πολλούς τομείς θετικά, δεν παύει να συνιστά γενεσιουργό αίτιο ιδιαιτέρως αρνητικών επιπτώσεων. Κυρίαρχα, η εκμετάλλευση της μεγάλης διάδοσης του διαδικτύου προσφέρει τη δυνατότητα παραπληροφόρησης και χειραγώγησης των πολιτών με πολλαπλώς επιζήμια αποτελέσματα.

Κριτήρια αξιολόγησης

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Η ευγένεια ως ένδειξη του πολιτισμού

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Η ευγένεια ως ένδειξη του πολιτισμού

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Η ευγένεια ως ένδειξη του πολιτισμού του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1 Η ευγένεια ως ένδειξη του πολιτισμού Απόσπασμα από άρθρο του Θεμιστοκλή Κατσαούνη, απόφοιτου ΕΑΠ, Τμήμα Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, 11/01/2020,...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα Ο δεσμός ανθρώπου-ζώου είναι ιδιαίτερα σημαντικός αφού τα κατοικίδια ζώα όχι μόνο παρέχουν...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κριτήρια επιλογής των θετών γονιών

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κριτήρια επιλογής των θετών γονιών

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Κριτήρια επιλογής των θετών γονιών του Κωνσταντίνου Μάντη - Η ενημέρωση του παιδιού για το ζήτημα της υιοθεσίας Η συζήτηση για την υιοθεσία δεν διαφέρει από τη συζήτηση για άλλα σημαντικά ζητήματα που αντιμετωπίζουν από κοινού οι...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» (παραβατικότητα ανηλίκων)

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» (παραβατικότητα ανηλίκων)

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» (παραβατικότητα ανηλίκων) του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» Τη σπρώχνουν στο έδαφος, της δίνουν άγρια χαστούκια, της τραβάνε τα μαλλιά, την κλωτσάνε. Τη χτυπάνε δύο και τρεις μαζί,...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τεχνητή νοημοσύνη, fake news & παραπληροφόρηση

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τεχνητή νοημοσύνη, fake news & παραπληροφόρηση

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Τεχνητή νοημοσύνη, fake news & παραπληροφόρηση του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Πώς η τεχνητή νοημοσύνη εκτοξεύει τα fake news αλλοιώνοντας όσα βλέπουμε γύρω μας Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη μιμείται όλο και πιο...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο Το Kέντρο Εικονικής Περίθαλψης του νοσοκομείου Mercy στο Σεντ...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Ηθική της διάθεσης των μοσχευμάτων

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Ηθική της διάθεσης των μοσχευμάτων

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Ηθική της διάθεσης των μοσχευμάτων του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Ηθική της διάθεσης των μοσχευμάτων Το κείμενο του Αντώνη Αντωνιάδη έχει δημοσιευτεί στο περιοδικό «Θέματα αναισθησιολογίας και εντατικής ιατρικής». Ουδείς θεωρεί...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Ενεργός Πολιτειότητα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Ενεργός Πολιτειότητα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Ενεργός Πολιτειότητα του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Ενεργός Πολιτειότητα - Συμμετοχική αντίληψη της ενεργού ιδιότητας του πολίτη Η πολιτειότητα, είναι η ιδιότητα του να είναι κανείς πολίτης. Η ενεργός πολιτειότητα περιλαμβάνει την...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Υγιή μωρά με «πειραγμένο» DNA;

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Υγιή μωρά με «πειραγμένο» DNA;

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Υγιή μωρά με «πειραγμένο» DNA; του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο I: Υγιή μωρά με «πειραγμένο» DNA; 1. Εάν ρωτήσετε οποιοδήποτε ζευγάρι που περιμένει παιδί τι εύχεται για το μωρό του, η πιθανότερη απάντησή του θα είναι:...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Προσωπική & Απρόσωπη Σύνταξη

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Προσωπική & Απρόσωπη Σύνταξη

Προσωπική & Απρόσωπη Σύνταξη Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου του Κωνσταντίνου Μάντη - Η επιλογή μεταξύ προσωπικής ή απρόσωπης σύνταξης στο πλαίσιο ενός μη λογοτεχνικού κειμένου συνιστά μια ενδιαφέρουσα γλωσσική επιλογή, υπό την έννοια πως ο γράφων έχει τη...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Έκθεση Γ΄ Λυκείου: Η σημασιολογική λειτουργία των εγκλίσεων

Έκθεση Γ΄ Λυκείου: Η σημασιολογική λειτουργία των εγκλίσεων

Η σημασιολογική λειτουργία των εγκλίσεων Έκθεση Γ΄ Λυκείου του Κωνσταντίνου Μάντη - Με τις εγκλίσεις δηλώνεται πώς θέλουμε να παρουσιάσουμε κάθε φορά αυτό που σημαίνει το ρήμα. Τροπικότητες ονομάζονται οι διάφορες σημασιολογικές λειτουργίες που εκφράζονται με τη...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Μια εκπαίδευση για την Ανθρωπότητα

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Μια εκπαίδευση για την Ανθρωπότητα

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Μια εκπαίδευση για την Ανθρωπότητα του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο I: Μια εκπαίδευση για την Ανθρωπότητα Εισαγωγικό σημείωμα Στην πραγματεία του "Περί Παιδαγωγικής" (1803) ο Ιμμάνουελ Καντ περιλαμβάνει μια σειρά...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Τα σύγχρονα μουσεία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Τα σύγχρονα μουσεία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Τα σύγχρονα μουσεία του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο I: Τα σύγχρονα μουσεία [1] Οι κοινωνικές, πολιτικές, επιστημονικές, επιστημολογικές και πολιτισμικές αλλαγές που χαρακτηρίζουν τις σύγχρονες κοινωνίες, κυρίως από τα...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Ο διάλογος και το χιούμορ στη διδασκαλία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Ο διάλογος και το χιούμορ στη διδασκαλία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Ο διάλογος και το χιούμορ στη διδασκαλία του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1 Ο διάλογος –είτε προέρχεται από ένα πρόσωπο είτε από περισσότερα– ασκεί στην ψυχή του ακροατή έντονη παιδευτική επίδραση, όπως άλλωστε όλα τα...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Λέων Τολστόι «Τι είναι τέχνη»

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Λέων Τολστόι «Τι είναι τέχνη»

Λέων Τολστόι «Τι είναι τέχνη» Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Τι είναι τέχνη Ο Ρώσος συγγραφέας και στοχαστής Λέων Τολστόι (1828-1910) εξαπολύει στο βιβλίο αυτό μια δριμύτατη επίθεση κατά του...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Ν. Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Η θέση του πολιτισμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Ν. Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Η θέση του πολιτισμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Η θέση του πολιτισμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1 Η θέση του πολιτισμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση και η κοινοτική φιλοδοξία για μια κοινή πολιτιστική πολιτική Το κείμενο αποτελεί διασκευή, για τις...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Ν. Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Έμφυλη βία: Ορισμός, Αιτίες και Συνέπειες»

Ν. Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Έμφυλη βία: Ορισμός, Αιτίες και Συνέπειες»

Έμφυλη βία: Ορισμός, Αιτίες και Συνέπειες Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Το παρακάτω πληροφοριακό κείμενο αποτελεί απόσπασμα από το δεύτερο κεφάλαιο του «Εκπαιδευτικού Εγχειριδίου για Ενδυνάμωση των Νέων για την Πρόληψη της Έμφυλης...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Έκθεση Γ΄ Λυκείου: Γιατί είναι σκόπιμη η εξερεύνηση του Διαστήματος

Έκθεση Γ΄ Λυκείου: Γιατί είναι σκόπιμη η εξερεύνηση του Διαστήματος

Γιατί είναι σκόπιμη η εξερεύνηση του Διαστήματος Έκθεση Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο I: Γιατί είναι σκόπιμη η εξερεύνηση του Διαστήματος Ενίοτε μας τίθεται από το κοινό το ερώτημα «Γιατί να δαπανούμε χρόνο, προσπάθεια και χρήμα...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Γιατί να μαθαίνουμε ιστορία;

Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Γιατί να μαθαίνουμε ιστορία;

Γιατί να μαθαίνουμε ιστορία; Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1 Γιατί να μαθαίνουμε ιστορία; Γιατί δεν αγαπάνε οι μαθητές την ιστορία; Οι απαντήσεις είναι γνωστές. Γιατί συνήθως πρέπει να τη μάθουν παπαγαλία,...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Έφηβοι στην πρίζα

Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Έφηβοι στην πρίζα

Έφηβοι στην πρίζα Γλώσσα και Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου Κριτήριο Αξιολόγησης του Κωνσταντίνου Μάντη - Κείμενο 1: Έφηβοι στην πρίζα 1.     Η γενιά των σημερινών εφήβων, την οποία οι κοινωνιολόγοι ονομάζουν Generation Z ή iGeneration, με το «i» να λειτουργεί για προφανείς...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Τα οφέλη της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τα ζώα

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Τα οφέλη της...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» (παραβατικότητα ανηλίκων)

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: «Τα παιδιά δεν πάνε καλά» (παραβατικότητα ανηλίκων)

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου «Τα παιδιά δεν...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου: Κοσμογονία στην ιατρική: Ο εικονικός γιατρός θα σας δεχθεί σε λίγο

Νεοελληνική Γλώσσα Γ΄ Λυκείου Κοσμογονία στην...

Γ ΛυκείουΚριτήρια αξιολόγησης
Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Ο διάλογος και το χιούμορ στη διδασκαλία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄ Λυκείου: Ο διάλογος και το χιούμορ στη διδασκαλία

Νεοελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία Γ΄...

Αρθρογραφία

Αρθρογραφία
Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!
Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!

Ευρώπη: Κι όμως, ο ελέφαντας είναι στο δωμάτιο!

Τα μεγάλα ποσοστά αποχής αποδεικνύουν ότι η Ευρώπη έχει πάψει να (φαίνεται πως) είναι ωφέλιμη στον πολίτη, ο οποίος δικαιολογημένα ενδεχομένως να θεωρεί ότι θεσμός της Ε.Ε. είναι πολιτικά άσαρκος, λιποβαρής και πιθανόν μη νομιμοποιημένος πια να εκπροσωπήσει και να διαχειριστεί τα ανθρώπινα συμφέροντά του.

Αρθρογραφία
Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!
Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!

Ευρωεκλογές: Εξ εθισμού αδιάφοροι στα σημαντικά!

Η ελληνική κοινωνία δικαιούται να προβάλλει γόνιμα τους στόχους της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, να τους διεκδικήσει όχι τυπικά αλλά με συνέπεια και επάρκεια και να κατοχυρώσει το δικαίωμα τής ισότιμης συμμετοχής της στην ευρωπαϊκή πολιτική εμπειρία. Ούτε η ηλιθιότητα της «χαλαρής» ή τιμωρητικής ή κομματικής ψήφου χωρεί σε μια τόσο σημαντικά σοβαρή πολιτική υπόθεση ούτε βεβαίως η επιλογή υποψηφίων με βαρύνον κριτήριο επιλογής την αναγνωρισιμότητά τους.

Αρθρογραφία
Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!
Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!

Μια Αξιωματική Αντιπολίτευση που νομίζει ότι είναι Αριστερή!

Οι Άγγλοι λένε ότι για να καταλάβεις κάποιον πρέπει να μπεις στα παπούτσια του. Ιδανικά, η ρήση αυτή των ιθαγενών της Γηραιάς Αλβιώνας θα μπορούσε να λειτουργήσει εξόχως αποδοτικά για την ελληνική κοινωνία αν οι πολιτικοί της μπορούσαν και ήθελαν πράγματι να μπουν ενσυνειδήτως στα παπούτσια των πολιτών της. Όμως, η εξαθλιωτική γεύση της σύγχρονης καθημερινότητας, την οποία εφιαλτικά βιώνει ένα μεγάλο μέρος των πολιτών της χώρας μας, λειτουργεί αποτρεπτικά προς την υιοθέτηση αυτής της -πολιτικής- νοοτροπίας για τους αιρετούς άρχοντες, οι οποίοι προτιμούν τα δικά τους, ακριβά, περίτεχνα και άνετα υποδήματα!

ΑρθρογραφίαΤοπική Αυτοδιοίκηση
Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;
Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;

Βρίσκεται η Λαμία σε τροχιά ανάπτυξης;

Συμπληρώθηκαν ήδη εκατό ημέρες από την έναρξη της νέας αυτοδιοικητικής περιόδου και θα ήταν απολύτως αυτονόητο η πολιτική πρακτική να έχει δρασκελίσει και να έχει αφήσει πίσω της το κομμάτι εκείνο των αφηρημένων εντυπώσεων και των γενικόλογων κι ευφραντικών προεκλογικών υποσχέσεων και να έχει μετουσιωθεί σε ρεαλιστική καθημερινή πράξη. Οι εκατό ημέρες άλλωστε από την έναρξη κάθε καινούριας πολιτικής περιόδου δεν είναι ούτε ένα ασήμαντο ψυχολογικό όριο ούτε ένας αυθαίρετος χρονικός προσδιορισμός, αντιθέτως, φανερώνει εν τοις πράγμασι αφενός το επίπεδο της ουσιαστικής πολιτικής προετοιμασίας πριν την ανάληψη της εξουσίας και αφετέρου τη λειτουργική ετοιμότητα ανάληψης της πραγματικής διοικητικής ευθύνης.

Αρθρογραφία
Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου
Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου

Η ουσία της Φύσης απέναντι στην αλήθεια του ανθρώπου

Η Φύση, όποια τελικά κι αν είναι αυτή, δεν είναι μια στατική κατάσταση αλλά μια διαρκώς εξελισσόμενη διαδικασία, η οποία δεν είναι δυνατόν να εγκιβωτιστεί στα ασφυκτικά πλαίσια της ανθρώπινης αντίληψης με κανόνες μαθηματικούς ή θρησκευτικούς ή ακόμα και φιλοσοφικούς. Ως εκ τούτου, λόγω της -εκστατικής για τον άνθρωπο- αχρονικότητάς της δεν είναι δυνατόν να διαθέτει παγιωμένη συλλογιστική, κατά τα ανθρώπινα πρότυπα, ώστε να καταστεί παραγωγός ηθικών κανόνων.